07-11-07

Recensie: De geestenjager, de laatste leerling, door Joseph Delaney

De geestenjager: De laatste leerling, door Joseph Delaney

recensent: Peter Motte

onder auspiciën van De voormalige Tijdlijn en Vertaalbureau Motte

Toen ik de eerste bladzijden van "De geestenjager: De laatste leerling" door Joseph Delaney las, dacht ik: dit komt me bekend veer.
Maar de naam van de schrijver, Joseph Delaney, zei me niets, net als de titel. Ik kon niets beters bedenken dan in het archief van "De Tijdlijn" te duiken (op gevaar af nooit meer boven te komen :-) ).
In het legendarische laatste dubbelnummer van het blad vond ik maar even drie (!) titels die er iets mee te maken konden hebben:
  • "De magiërsleerling" door Trudi Carnavan, maar dit tweede deel van een reeks was niet waaraan ik terugdacht,
  • "De tovenaarsleerling" door Daniel Hulet, maar dat is een stripverhaal,
  • "Witmantel" door Robert Carter, het derde deel uit zijn reeks "De taal der stenen".
  • Dat zegt op z'n minst hoe vaak het thema van de tovenaarsleerling wordt gebruikt, en voor veellezers is dat natuurlijk lastig. Alhoewel er natuurlijk ook veelvraten zijn die graag nog eens over hetzelfde lezen.
    Het eerste deel van "De taal der stenen" kon wel eens het boek zijn dat in me wakker schoot terwijl ik "De geestenjager: De laatste leerling" aansneed. Ik meen dat het begon met een jongetje dat bij zijn ouders werd weggehaald door een tovenaar, om door hem een gepaste opleiding te krijgen.
    "De laatste leerling" gaat min of meer in dezelfde richting: een vader zoekt werk voor zijn jongste zoon, en hoopt hem te kunnen onderbrengen als leerling van een tovenaar, om precies te zijn: van een geestenjager.
    De kleine is op dat moment 13 jaar, wat ook de leeftijd is waarop in "De taal der stenen" het personage door de magiër wordt weggehaald.
    Maar verder verschillen de boeken nogal.
    Om te beginnen schreef Joseph Delaney "De geestenjager" voor kinderen vanaf een jaar of tien. "Voor wie Harry Potter ontgroeid is," schreef The Times (een wereldberoemd Brits roddelblad). En dat klopt wel een beetje, op voorwaarde dat je vergelijkt met het eerste deel van Harry Potter - die reeks wordt immers gaandeweg volwassener.
    Stilistisch gezien is het wel een vooruitgang op die HP1. HP leidt wat aan overdreven opgewonden gedoe. "De laatste leerling" daarentegen is wat gebalder geschreven, wat de actie ten goede komt. Niet dat het een actieroman is.
    The Times vond het ook écht eng, en inderdaad zijn sommige scènes griezeliger dan je zou verwachten op grond van het eerste hoofdstuk. Het is ook bijwijlen erg spannend.
    Het telt meer dan 250 bladzijden, maar ik was er in één dag tijd doorheen. Het is dus geen zware kost. Delaney heeft enkele boeiende personages gecreëerd. Er kan niet worden beweerd dat zijn verhaal te veel leidt onder simpele goed-kwaad-tegenstellingen, en daardoor lijkt de belofte, "voor wie Harry Potter is ontgroeid", toch wel wat in te houden. In het algemeen is het boek inderdaad van een hoger niveau dan de wat simpele zienswijze op de personages in HP.



    De geestenjager: De laatste leerling, door Joseph Delaney, 2007, Baarn, Uitgeverij De Fontein, geïllustreerd, oorspronkelijk: "The Spook's Apprentice", vertaling: Bies van Ede, 18 x 13 x 3 cm, 270 p's, ISBN 978-90-261-2350-4.
    Prijs:14,95 euro

    20:04 Gepost door Peter Motte, vertaler van Vertaalbureau Motte in Vrije tijd | Permalink | Commentaren (0) | Tags: fantasy, literatuur, joseph delaney | |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook | | Pin it! |  Print | | |

    11-10-07

    Doris Lessing, Canopus in Argos

    Op 21 maart 2007 stuurde ik dit bericht naar de discussielijst detijdlijn@yahoogroups.com:

    "Door een armbreuk kan ik sinds 3 maart 2007 niets anders doen dan lezen.Van de 6 boeken die ik sindsdien heb gelezen, is deze ontegenzeglijk hetbeste:
    "Canopus in Argos: Aechives Re: Colonised Planet 5 Shikasta" door DorisLessing.
    Een waar meesterwerk."

    Door die armbreuk blijk ik nu een Nobelprijs-winnaar Literatuur te hebben ontdekt: Doris Lessing kreeg de Nobelprijs voor literatuur van 2007.
    Er werden ongetwijfeld enkele flessen champagne in het sciencefictionmilieu gekraakt, want Lessing werd als sf-auteur erkend voor haar vijfdelige reeks "Canopus in Argos".
    Doris Lessing slaagt er niet alleen in om duidelijk verschillende personages neer te zetten, maar die personages ook hun eigen manier van spreken te geven, beïnvloedt door hun eigen manier van denken, en dat met grote diepgang.
    Ze reageert in haar boeken doorgaans tegen machtsmisbruik en onderdrukking door welke partij dan ook.

    17:47 Gepost door Peter Motte, vertaler van Vertaalbureau Motte in Vrije tijd | Permalink | Commentaren (0) | Tags: sciencefiction, canopus in argos, fantasy, literatuur, doris lessing, nobelprijs literatuur 2007 | |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook | | Pin it! |  Print | | |

    12-06-07

    "Kroniek van Geraardsbergen: een vogelvlucht door het verleden"

    "Kroniek van Geraardsbergen: een vogelvlucht door het verleden"
    door Ivo Mariën met de medewerking van Albert Schrever

    In september 2007 verschijnt de "Kroniek van Geraardsbergen, een vogelvlucht door het verleden" door Ivo Mariën met medewerking van Albert Schrever.
    Dat werk wil de lezer verrassen met een nooit eerder verschenen chronologisch overzicht van wat de Oudenbergstad meemaakte van het begin tot vandaag. Het brengt de geschiedenis van Geraardsbergen in ongeveer duizend stappen.

    Henri Pirenne zei dat we de geschiedenis van België mogen beschouwen als de microgeschiedenis van Europa. Ivo Mariën past hetzelfde idee toe op Geraardsbergen: het verleden van de Oudenbergstad is een microgeschiedenis van België en daardoor ook van Europa.

    Het heemkundig en historisch tijdschrift "Gerardimontium" leverde hem veel materiaal, maar het bleef daar niet bij. Hij stelde zijn plannen voor aan Albert Schrever. Schrever was bereid eraan mee te werken. Het intense opzoekingswerk en de goede samenwerking van het duo leidde tot een historische publicatie zoals er over Geraardsbergen nog niet bestond.

    De kroniek telt ruim 100 pagina's en een tiental illustraties. Hij wordt gedrukt door Van de Maele te Geraardsbergen. Het werk verschijnt op zondag 16 september 2007.

    De normale prijs is 15,50 euro, maar wie er vroeg bij is krijgt een korting en betaalt slechts 12,50 euro.
    Die lage intekenprijs geldt tot en met zondag 16 september 2007.
    Vooraf intekenen kan tot 16 september 2007 door 12,50 euro te storten op rekeningnummer 001-5230589-37 met het adres "Kroniek van Geraardsbergen", Koppenhollestraat 69, B-9500 Geraardsbergen (België).

    De voorintekenaars mogen hun exemplaar afhalen als het boek aan de pers wordt voorgesteld.

    Meer info: Ivo Mariën, +32-(0)54-43.82.87, of via ivomarien@hotmail.com

    10:59 Gepost door Peter Motte, vertaler van Vertaalbureau Motte in Vrije tijd | Permalink | Commentaren (0) | Tags: geschiedenis, geraardsbergen | |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook | | Pin it! |  Print | | |

    08-06-07

    Aan niemand opgedragen, gedichten

    Na mijn avonturen in de fantasy, heb ik me deze keer gewaagd aan poesie.
    In 2003 organiseerde de plaatselijke openbare bibliotheek een wedstrijd voor haiku's, en twee van mijn inzendingen werden uitgekozen als behorende tot de beste. Van anderen werd er maar één gekozen.
    Ik beschouwde haiku's echter alleen maar als een vingeroefening, als een mogelijkheid om poëtische te leren werken.
    Na de haiku's volgden langere gedichten, en een maandje geleden schreef ik voor de eertse keer een gedichtencyclus bij elkaar, "Aan niemand opgedragen".
    Mijn broer kreeg de eerste versie cadeau, maar die was nog wat onafgewerkt.
    De tweede versie ging naar mijn zuster.
    De derde beschouw ik als af.
    Sinds de tegenvaller met Fernand Ronsmans en zijn Zinkend Schip, besloot ik deze keer het zaakje in eigen beheer uit te geven.
    Maar omdat ik niet veel zin heb om massa's tijd te besteden aan promotie, heb ik de oplage beperkt tot 20 exemplaren.Een los nummer kost 5 euro, alle kosten inbegrepen.
    Maar ik heb ook nog wat in de aanbieding: voor 10 euro krijg je "Aan niemand opgedragen" met "De verkoop" er bovenop.
    Alle exemplaren van "Aan niemand opgedragen" zijn genummerd en gesigneerd. Ze worden enkel via mij verkocht. Er zijn geen derden bij de uitgave betrokken, zodat we niet hetzelfde probleem kunnen hebben als vorige keer: uitstel na uitstel.De oplage is deze keer al effectief klaar.
    Let wel: van "De verkoop" zijn er maar 4 exemplaren meer verkrijgbaar, dus alleen wie er snel bij is, kan het speciale aanbod voor 10 euro bestaande uit "Aan niemand opgedragen" en "De verkoop" nog krijgen.
    Bestellen kan via peter.motte@skynet.be
    Stuur geen geld, wacht tot ik antwoord.

    Technische gegevens:
    "Aan niemand opgedragen, gedichten", 13 gedichten in oblongformaat van 15 x 21 cm, crèmekleurig papier, geniet in de rug, 20 bladzijden.
    Genummerde oplage van 20 exemplaren.
    Bij aankoop via de auteur ontvangt u een gesigneerd exemplaar. Bestellen via peter.motte@skynet.be.
    5 euro.

    Nog wat gebabbel:
    "Aan niemand opgedragen" is een dichtbundel door Peter Motte. Door mezelf dus.
    Hij telt 13 gedichten en werd uitgegeven op crèmekleurig papier. Dat is aangenamer voor de ogen dan wit papier. Als er te veel licht is, wordt wit papier een lichtexplosie in de ogen.
    Er werd een oblongformaat gekozen, omdat het beter past bij de lengte van de gedichten.
    De bundel werd uitgegeven op een manier die comfortabel is om te lezen, en om te passen bij de gedichten.
    De oplage telt slechts 20 genummerde exemplaren. Nadat de verzen geschreven waren, wou ik ze gewoon ter beschikking stellen van het publiek. Maar ik wou niet veel tijd besteden aan verspreiding en dergelijke.
    Wie via mij bestelt, ontvangt een gesigneerd exemplaar.Het formaat is 15 x 21 cm. Het boekje telt 20 bladzijden.Bibliografische gegevens: Aan niemand opgedragen - gedichten -, Peter Motte, 2007, Geraardsbergen, De voormalige Tijdlijn, oblong, 15 x 21 cm, 20 bladzijden, crèmekleurig.
    Bestellen via peter.motte@skynet.be.
    Prijs: 5 euro.

    00:10 Gepost door Peter Motte, vertaler van Vertaalbureau Motte in Vrije tijd | Permalink | Commentaren (1) | Tags: literatuur, poezie, motte | |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook | | Pin it! |  Print | | |

    05-04-07

    Recensie "Modderland" door Paul Stewart en Chris Riddell

    Modderland-trilogie, door Paul Stewart en Chris Riddell

    recensent: Peter Motte

    onder auspiciën van De voormalige Tijdlijn en Vertaalbureau Motte

    De grappige Modderland-trilogie behoort tot de categorie jeugdverhalen waar ook volwassenen zich mee amuseren. Bart belandt per ongeluk in een wereld waar magie bestaat. Spijtig genoeg zijn alle goede tovenaars verdwenen. Waarheen?

    Niemand weet het, en er wordt naarstig - nou ja - gezocht. Bart wordt opgevangen door de meest klungelende tovenaar van de hele bende: Randalf de Wijze. De enige die niet verdween. Waarschijnlijk omdat hij niet genoeg tovenaar is voor de rol van verdwenen tovenaar. En hij is platzak, waardoor Bart het ook niet gemakkelijker krijgt. Onze held verlangt dan ook heftig naar huis, maar wordt op zijn tocht door de tovenaarswereld gelukkig vergezeld door zijn hond, Hendrik. En door de wat eigenwijze maar heus niet domme parkiet Veronica. Al bij al een gevarieerd gezelschap dat nét is opgewassen tegen de taken die Randalf aanneemt om wat geld te verdienen - al of niet ten dienste van de Gehoorde Baron, die van alles probeert om het zijn vrouw naar de zin te maken.

    De zwart-wit-illustraties zijn met fijne pennentrekken neergezet, levendig, verzorgd, duidelijk en fantasievol. Modderland is meer dan een parodie op Middle-Earth. Die referentie plaatst het boek in het genre van de fantasy-epen, en je zou kunnen zeggen dat het scenario in hele grote lijnen op dat van "In de Ban van de Ring" lijkt. De titel van het derde deel, "Krijger zonder vrees", verwijst naar "Jan zonder vrees" en maakt duidelijk dat Paul Stewart uit meer bronnen put dan alleen Tolkien.

    Vertaalster Erica Feberwee slaagde erin om de hele Modderland-trilogie de frisheid, originaliteit en humor te geven van het origineel, Muddle-Earth, een knipoogje naar Middle-Earth, het gebied waarin Tolkiens "In de ban van de ring" zich afspeelt. Humor is erg moeilijk te vertalen, zeker in een boekje dat in hoge mate steunt op een ironisch gebruik van bekende elementen, en dat tegelijk originele motieven inlast.

    Overigens is de Modderland-trilogie niet de enige interessante parodie op een bekend fantasywerk. En ouder voorbeeld is "Tanja Grotter de magische contrabas"*. Het merkwaardige van dat boek is dat het min of meer het tegengestelde doet van de Moddertrilogie. Tolkien zelf heeft gezegd dat "In de Ban van de Ring" voor volwassenen is (en dat het over de dood gaat), terwijl de odderland-trilogie een jeugdboek is. "Tanja Grotter" daarentegen is voor volwassenen, terwijl het voorbeeld, "Harry Potter", voor kinderen vanaf 10 jaar is. Overigens werd "Tanja Grotter en de magische contrabas" door de uitgever van de Nederlandstalige "Harry Potter" beschuldigd van plagiaat, en heeft men zich niet durven verzetten tegen de veroordeling in kort geding. Dat betekent dat met "Tanja Grotter" niet gebeurde wat bijvoorbeeld wel gebeurde voor "De Da Vinci Code", namelijk dat de rechter de betrokken boeken volledig las. Was de zaak ten gronde behandeld, dan had men "Tanja Grotter" niet veroordeeld. Parodieën moeten immers mogen.

    Ondergetekende zat na de eerste twee delen ongeduldig op het derde deel te wachten, waarin eindelijk duidelijk wordt wat er met de verdwenen tovenaars is gebeurd, of Bart terug thuis geraakt, en wat al die theelepels in het boek doen, want er is "één theelepel om allen te regeren, één theelepel om hen te vinden, één theelepel die hen naar het Giegelveld zal brengen en hen zal binden".

    Het is een jeugdroman, geschikt vanaf 10 jaar, maar door de verwijzingen naar andere fantasyliteratuur, boeit hij ook volwassenen. Ondergetekende zat na het eerste deel dan ook ongeduldig op de volgende te wachten. Overigens beperkt het volwassenenamusement zich niet tot verwijzingen naar fantasyliteratuur, zoals blijkt als de Gehoorde Baron een oude liefde ontmmoet. Grappig is ook hoe het gedrag van de personages afwijkt van de fantasy-clichés.De trilogie verscheen eerder in drie delen: "Engelbert de Enorme", "Pas op, draken!" en "Krijger zonder Vrees". Nu zijn ze gebundeld in één kloeke paperback van 470 p's, verkrijgbaar voor een zachte prijs van nog geen 15 euro. Uren leesplezier.

    De lezer krijgt er nog de fijne tekeningen van Chris Riddell bij cadeau. Zij tollen speels over de bladzijden en passen uitstekend bij de humor en fantasie van Stewart. Riddell slaagt er zelfs in boven elk hoofdstuk een ander figuurtje te tekenen dat een bord vasthoudt waarop het hoofdstuknummer staat.

    * "Tanja Grotter en de magische contrabas" door Dmtri Jemets, 2003, Brussel, Roularta Books, genummerde en gelimiteerde editie, vertaling Loes Visser, paperback, 23 x 15,5 x 2 cm, 253 p's, ISBN 90-5466-504-1.
    Prijs: oorspronkelijk 20 euro, maar doordat de veroordeling in kort geding herdrukken verhinderde, zou de zeldzaamheid van het boek de prijs al hebben doen stijgen.

    Modderland-trilogie, Paul Stewart en Chris Riddell, 2007, Baarn, Uitgeverij De Fontein, geïllustreerd, oorspronkelijk: "Muddle-Earth", vertaling: Erica Feberwee, 20 x 12,5 x 3 cm, 162 o's, ISBN 978-90-261-2097-8.
    Prijs:14,95 euro

    17:52 Gepost door Peter Motte, vertaler van Vertaalbureau Motte in Vrije tijd | Permalink | Commentaren (0) | Tags: literatuur, fantasy, sciencefiction, roman | |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook | | Pin it! |  Print | | |

    15-02-07

    Recensie "Donjon: De tranen van de reus" door Menu, Sfar en Trondheim

    recensent: Peter Motte

    onder auspiciën van De voormalige Tijdlijn en Vertaalbureau Motte

    De gegevens over de reeks en nevenreeksen van Donjon zijn een beetje verwarrend. Achterin "De tranen van de reus" wordt Mazan vermeld als de tekenaar van de nevenreeks "Donjon Monsters", maar zijn of haar naam wordt verder nergens in het album vermeld.
    Die toewijzing is waarschijnlijk wat voorbarig. Jean-Christophe Menu daarentegen wordt wel vermeld. Vermoedelijk is hij dus de tekenaar van de tweede aflevering van de Monsters-subreeks, en beperkten Sfar en Trondheim zich tot supervisie en scenario.
    Scenario is er wel. De achterflap vermeldt: "Het is - en dat blijkt ook in de praktijk - een levensgevaarlijke opdracht, ondanks de morele bijstand die Alcibiades van Jomanda krijgt. Hoe dat zal aflopen? Eerlijk gezegd doet dat er niet zo toe. Belangrijker is wat zich tussen het begin en het eind van dit verhaal afspeelt."
    Een flaptekstschrijver is een copywriter, een reclametekstschrijver, die man of vrouw die er voor moet zorgen dat je je geld aan een of ander product besteedt, dat je misschien helemaal niet nodig hebt. Zoals Frederik Pohl al zei: "We're after your pocket-money."
    Maar dat betekent niet dat ze altijd liegen, of alleen maar sterke verhalen vertellen. Deze flaptekstschrijver heeft namelijk wel gelijk.
    De albums van de Donjon-reeks blijven boeiend door wat er zich tussen begin en eind afspeelt. De scenaristen trappen niet in de val om per se grootscheepse scenario's te willen opstellen, waarin eenzame herdersjongens het tot veelbelovende krijgen schoppen en tenslotte hun volk verlossen van de bedreiging van dolende ridders/boze magiërs/kwade krachten/universele vergissingen of de waarde van pi.
    Integendeel. Ze gieten het verhaal vol fantasievolle verzinsels, personages, gebeurtenissen en grappen. Ze vermijden de val hun personages te sympathiek te willen maken.
    Toegegeven: hun universum wordt er soms bepaald absurd door. Absurd in alle betekenissen van het woord. Niet alleen in de betekenis van: opgeblazen egels (opgeblazen egels vliegen al evenmin als opgeblazen kikkers), of omdat een heel stel mafketels de onmogelijke opdrachten van de koningin willen uitvoeren, of omdat de tranen van de reus de streek lijken te bevloeien, terwijl dat niet waar is.
    Maar ook absurd door de ironie van het lot: de ultieme daad van de reus, de onbedoeld hardvochtige houding van Jomanda, de verhouding van Marvin met Sonia.
    De weigering van de scenaristen om conventionele patronen te bevestigen is precies wat Donjon in het algemeen en "De tranen van de reus" in het bijzonder boven de middelmaat uittilt. Het is wel een uur of zo amusement, en het is onderhoudend en boeiend en grappig, maar het is niet naïef of dom of bekrompen.

    "Donjon, Monsters, 2, De tranen van de reus", Jean-Christophe Menu, Joan Sfar, Lewis Trondheim, 2007, Amsterdam, Uitgeverij Luitingh-Sijthoff, oorspronkelijk "Donjon Monstres 2, Le géant qui pleure", vertaling: Frits van der Heide, gebonden, 22,4 x 20,8 x 0,7 cm, 48 p's, ISBN 90-245-5438-6

    prijs: 9,90 euro

    22:30 Gepost door Peter Motte, vertaler van Vertaalbureau Motte in Vrije tijd | Permalink | Commentaren (0) | |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook | | Pin it! |  Print | | |

    11-12-06

    Recensie "Donjon: Armageddon" door Sfar en Trondheim

    Donjon Avondschemer: Armageddon, door Sfar en Trondheim

    recensent: Peter Motte

    onder auspiciën van De voormalige Tijdlijn en Vertaalbureau Motte

    Het is al het tiende album of zo van Donjon en de nevenreeksen dat ik lees, maar de tekeningetjes verrassen me nog altijd. Helemaal verwonderlijk is dat niet, want er werken op zijn minst vijf verschillende tekenaars aan mee. Deze voor Armageddon lijken gedetailleerder dan het werk voor De jeugd vliegt uit. Niettemin worden de tekenaars min of meer strak gehouden: ze moeten allemaal in dezelfde stijl werken.

    Die stijl is eenvoudig maar erg efficiënt. Sommigen zullen denken dat je er niet voor moet kunnen tekenen, maar dat is nu net niet het geval. In Armageddon blijkt dat bijvoorbeeld tijdens de berechting van Marvin door zijn soortgenoten.

    Ik vroeg me wel eens af, of ze nog inspiratie genoeg zouden hebben. Dat lijkt ook nog altijd het geval. Deze aflevering leest wel meer dan typische epische fantasy: ze begint als Marvin, bijgenaamd Koning Stof, en zijn metgezellen worden aangevallen door de vijandelijke legers van de Grote Khan. Maar dat is niet meer dan een inleiding om een nieuwe uitgangssituatie te scheppen, waarin Marvin met nieuwe problemen krijgt af te rekenen, bijgestaan door de tovenaar-junk Gilberto en een vleermuisje.

    "Donjon Avondschemer: Armageddon" is het derde deel over de verhalen uit de nadagen van de toren. Er is van een toren (de Donjon uit de titel) helemaal geen sprake meer. Het meest opvallende aan deze aflevering is dat ze helemaal niet op zichzelf lijkt te staan. Als Marvin op het einde voor zich uitstaart over de resten van de verbrokkelde planeet, heb je het gevoel dat dit verhaal nog niet af is. Immers: wat is er gebeurd met Marvin de Rode? Dat het vervolg maar snel komt.

    "Donjon, Avondschemer 103: Armageddon", Joan Sfar, Lewis Trondheim, 2006, Amsterdam, Uitgeverij Luitingh-Sijthoff, oorspronkelijk "Donjon Crépuscule 103, Armageddon", vertaling: Frits van der Heide, gebonden, 22,4 x 20,8 x 0,7 cm, 48 p's, ISBN 90-245-5428-4

    prijs: 9,90 euro

    18:22 Gepost door Peter Motte, vertaler van Vertaalbureau Motte in Vrije tijd | Permalink | Commentaren (0) | Tags: literatuur, fantasy, stripverhaal | |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook | | Pin it! |  Print | | |